Inhoud scriptie

Voorwoord   (blz. 7)

Inhoudsopgave   (9)

Afkortingen   (13)

Inleiding   (15)

Onderwerp   (16)

Eenheid van theorie   (16)

Interdisciplinariteit   (17)

Taalkwesties   (18)

Definitie en notatie   (18)



Hoofdstuk 1: De conceptuele metafoortheorie (CMT)


1.1. Samenhang tussen metaforische uitspraken   (23)

Naamgeving   (23)

Overzicht   (23)

Geschiedenis   (24)

Voorgeschiedenis   (24)

De transportmetafoor   (25)

Evaluatie   (28)


1.2. Cognitieve structuren   (31)

Vormen van coherentie   (31)

De structuur van het conceptuele systeem   (33)

De structuur van concepten   (34)

De structuur van de betekenisoverdracht   (35)

Invariantie   (36)


1.3. Originele metaforen   (39)

Vier mechanismen   (39)

Overige vormen   (40)


1.4. Kritiek en empirische toetsing   (43)

De Whorf-hypothese: relativisme en determinisme   (43)

Empirische toetsing   (46)

Polysemie    (46)

Taalkundig onderzoek   (48)

Psycholinguïstisch onderzoek   (49)

Idiomen   (50)

Het metafoorbegrip van kinderen   (51)

Het tweestappenmodel   (53)



Hoofdstuk 2: De concretiseringshypothese


2.1. Directionaliteit: van concreet naar abstract    (59)

Wat doet een metafoor?   (59)

Concretisering   (60)

Wat is concreetheid?   (64)


2.2. Fictioneel en abstraherend begrip   (67)

Fictionaliteit   (67)

Originaliteit   (68)

Theoretische achtergrond   (70)

Reinharts vehikelinterpretatie   (71)


2.3. Weerlegging van symmetrische modellen   (73)

Similariteit   (73)

Salience imbalance   (75)

Interactie   (76)

Analogie   (80)

Categorisatie   (81)


2.4. Directionele interpretaties   (83)

Het corpus van Shen   (83)

Voorbeelden van concretisering   (84)

Salience imbalance en explicietheid   (85)

Voorbeelden van alle richtingen   (87)

Nogmaals salience imbalance   (91)

Abstractie: interpretatieproblemen en 'compensatie'   (91)

Conclusie   (93)



Hoofdstuk 3: De metaforiciteit van vier tekstsoorten


3.1. Metaforen in maten en soorten   (97)

3.1.1. Originaliteit in literatuur   (97)

Criteria   (99)

3.1.2. Niveaus van originaliteit   (100)

3.1.3. Bijzondere metaforen en niet-metaforen   (104)

Metonymie en personificatie   (104)

Diverse bijzondere metaforen   (106)

Bijzondere metaforische uitdrukkingen   (107)

Expliciete metaforen   (109)

Niet getelde metaforen   (112)

Niet-metaforen   (113)


3.2. De teksten: poëzie, verhalen, nieuws en wetenschap   (115)

Aard en omvang van het corpus   (115)

Selectieprocedure   (116)

Afbakening van de teksten   (117)

Representativiteit   (118)


3.3. Methode en hypothesen   (123)

3.3.1. Methode   (123)

Betrouwbaarheid   (123)

Presentatie   (126)

Telling   (126)

3.3.2. Hypothesen   (128)


3.4. Resultaten   (131)

3.4.1. Toetsing van de hypothesen   (131)

Toetsing voor primaire maten   (133)

Toetsing voor afgeleide maten   (134)

3.4.2. Overige resultaten   (135)

Correlaties tussen de primaire maten   (135)

Exemplaar-type-verhoudingen   (136)

Expliciete metaforen   (137)

Relatieve spreiding per genre   (138)

Algemene metaforiciteit   (138)

Andere groepen teksten dan genres   (139)

3.4.3. Samenvatting van de resultaten   (140)



Conclusie   (143)

Hoofdstuk 1   (143)

Hoofdstuk 2   (145)

Hoofdstuk 3   (147)

Vooruitzichten   (149)




Bibliografie   (151)

Primaire literatuur: corpus voor tekstonderzoek   (151)

Overige primaire literatuur   (153)

Secundaire literatuur   (154)




Appendix 1: Teksten en analyses   (163)

Poëzie   (165)

Verhalen (literair proza, fragmenten)   (177)

Nieuwsberichten   (189)

Wetenschappelijke artikelen (fragmenten)   (199)



Appendix 2: Numerieke gegevens   (209)